**بصیرت؛ چراغ راه هدایت در دوران غیبت**
امیرالمؤمنین علی (ع) در کلام نورانی خود، بصیرت را گوهری گرانبها و چراغی فروزان در تاریکیهای گمراهی معرفی میکنند. در دورانی که فتنهها همچون امواج سهمگین، کشتی هدایت را تهدید میکنند و تشخیص حق از باطل، دغدغه اصلی هر شیعهی منتظر است، بصیرت نه تنها یک فضیلت اخلاقی، بلکه یک ضرورت حیاتی برای پیمودن مسیر کمال و رسیدن به سرمنزل مقصود است.
**بصیرت؛ میوه درخت عقل و خرد**
امام علی (ع) در حکمت ۲۲۱ نهجالبلاغه میفرمایند: “اَلْعَقْلُ وَ الْوَرَعُ سِجْنُ الْغَيِّ وَ الْهَوى، وَ لا يَنجو اِلاّ مَنْ حَفِظَ ما فِى سِجْنِهِ” (عقل و پرهیزکاری، زندانِ گمراهی و خواهشهای نفسانی است، و نجات نیابد مگر کسی که آنچه در زندان خود دارد حفظ کند). این کلام گهربار، بصیرت را میوه درخت عقل و خرد معرفی میکند. کسی که به عقل خود مجهز است و با پرهیزکاری، هوای نفس را مهار میکند، میتواند با بصیرتی عمیق، حقایق را از ورای پردههای فریب و نفاق ببیند.
**عوامل کلیدی در کسب بصیرت از منظر امام علی (ع):**
* **تفکر و تدبر:** همانطور که امام علی (ع) در حکمت ۲۱۵ میفرمایند: “اَلتَّفَكُّرُ حَياةُ الْقَلْبِ” (اندیشیدن، زندگی قلب است). تفکر عمیق در آیات الهی، روایات معصومین (ع)، و همچنین تحلیل وقایع پیرامون، راه را برای درک صحیح حقایق هموار میسازد.
* **پرهیز از هوای نفس:** خواهشهای نفسانی، حجاب بزرگی بر روی بصیرت انسان میاندازند. دوری از گناهان و تسلیم نشدن در برابر خواستههای نفس، شرط لازم برای دیدن حق است.
* **یاران نیک:** امام علی (ع) در خطبه ۱۲۳ میفرمایند: “اَلْمَرْءُ عَلَى دِينِ خَلِيلِهِ” (انسان بر دین دوست خود است). همنشینی با افراد باتقوا و بصیر، میتواند به انسان در کسب دیدگاهی صحیح کمک کند.
* **یاد مرگ و معاد:** یادآوری پایان دنیا و حسابرسی اعمال در سرای دیگر، انسان را از تعلقات دنیوی بازداشته و او را به سمت حقگرایی سوق میدهد.
* **پذیرش ولایت اهل بیت (ع):** اصلیترین عامل بصیرت، تبعیت از ولایت الهی و اهل بیت (ع) است. کسی که دل به این ریسمان الهی سپرده، از گمراهی در امان خواهد بود.
**بصیرت در عصر ظهور:**
در عصر غیبت، که انتظار فرج و ظهور منجی عالم بشریت، حضرت مهدی (عج)، دغدغه اصلی مؤمنان است، بصیرت نقشی حیاتی ایفا میکند. شناخت دشمنان دین، درک صحیح زمانه، مقاومت در برابر شبهات و انحرافات، و حفظ اتحاد در میان صفوف مؤمنان، تنها با سلاح بصیرت امکانپذیر است.
**راهکار عملی برای افزایش بصیرت:**
* **مطالعه منظم نهجالبلاغه:** این گنجینه بیبدیل، سرشار از حکمتهایی است که راهنمای ما در مسیر بصیرت خواهد بود.
* **شرکت در مجالس دینی و بصیرتی:** استفاده از فیض سخنان علما و اندیشمندان دینی.
* **دعا و توسل به اهل بیت (ع):** طلب هدایت و بصیرت از درگاه الهی.
* **تحلیل رسانهها و اخبار با دیدی نقادانه:** عدم پذیرش هر آنچه شنیده یا دیده میشود، بدون تحقیق و بررسی.
در پایان، باید گفت بصیرت، نوری است که از جانب خداوند به قلب مؤمن تابانده میشود. با تلاش و کوشش خودمان در کسب دانش، تهذیب نفس و پیروی از راه اهل بیت (ع)، میتوانیم این نور را در وجود خود شعلهورتر سازیم و در مسیر سربازی امام زمان (عج) گام برداریم.
**”وَ سَيَعْلَمُ الَّذِينَ ظَلَمُوا أَيَّ مُنقَلَبٍ يَنقَلِبُونَ”** (و آنان كه ستم كردند به زودی خواهند دانست كه به چه سرنوشتی دچار خواهند شد.) – شعرا، آیه ۲۲۷